Kobieta używająca Eucerin 72h Anti-Perspirant Itensive Pump-Spray

Obfite pocenie się Przyczyny, objawy i rozwiązania

Pocenie się jest naturalną reakcją organizmu. Jednak w przypadku nadmiernego pocenia się, wymykającego się spod kontroli, staje się ono stresujące i bardzo utrudniające życie. Określa się to jako nadpotliwość. Dowiedz się więcej o różnych formach obfitego pocenia się.

OBJAWY

Obfite pocenie się - częste zaburzenie

Pocenie się jest normalną funkcją organizmu. Każdy poci się w wysokiej temperaturze lub podczas aktywności fizycznej. Słony przezroczysty płyn (99% wody, 1% soli) jest wydzielany i uwalniany przez ekrynowe gruczoły potowe, których zasadnicza funkcja polega na schładzaniu ciała.

Człowiek poci się również pod wpływem stresu lub emocji. Oprócz gruczołów ekrynowych, pobudzeniu ulegają wówczas również gruczoły apokrynowe, które uwalniają względnie niewielką ilość potu o innym składzie: z dużą ilością białek i tłuszczy. Pod wpływem metabolizmu przez bakterie, pot z gruczołów apokrynowych prowadzi do powstania nieprzyjemnego zapachu ciała.

U większości osób występuje wzmożone wydzielanie potu po wysiłku fizycznym i pod wpływem wysokiej temperatury. W takich sytuacjach, ciało produkuje i uwalnia większe ilości potu. Jeśli do pocenia się dochodzi również w sytuacjach, które normalnie nie wywołują pocenia się (np. w umiarkowanych temperaturach lub podczas odpoczynku), mówi się o nadpotliwości. Osoby z nadpotliwością nadmiernie pocą się i nie pomaga nawet zmiana otoczenia (np. unikanie przebywania na słońcu). Ich gruczoły potowe są nadaktywne.

Ilustracja przedstawiające proces perspiracji
Pot wydzielany jest z gruczołów potowych przez pory skóry.

Czy w moim przypadku występuje fizjologiczne pocenie się czy nadpotliwość?

Silne pocenie się można podejrzewać wówczas gdy:

Nadmierne pocenie można podejrzewać wówczas gdy:

Pod pachami pojawiają się duże, mokre plamy i pot kapie z twarzy lub skarpetki ulegają znacznemu zawilgoceniu podczas ćwiczeń lub w wysokiej temperaturze.

Normalne antyperspiranty nie chronią przed poceniem się.

Poprawę obserwuje się po zastosowaniu antytranspirantów przeznaczonych dla osób z silną potliwością.

Pocenie się jest zawsze bardziej nasilone i bardziej obfite niż u większości osób.

Nadmierna potliwość występuje co najmniej raz w ciągu tygodnia i nie ma bezpośredniego związku z dużym wysiłkiem fizycznym lub klimatem.

Na obfite pocenie się cierpiały również inne osoby w rodzinie.

Istnieje podejrzenie choroby, prowadzącej do nadpotliwości.

Nadmierne pocenie się może mieć nasilenie umiarkowane lub duże prowadząc do powstawania dużych, mokrych plam na ubraniach, wilgotnienia stóp i butów oraz powstawania nieprzyjemnego zapachu oraz pojawiania się lepkości lub zawilgocenia rąk.

U około 1% populacji obserwuje się nadmierne pocenie się bez wyraźnego powodu

Dwa rodzaje nadpotliwości

O nadpotliwości mówi się wówczas gdy nadmierne pocenie przekracza normalne natężenie. Wyróżnia się dwa podstawowe rodzaje.

  • Gdy nadmierne pocenie obejmuje określone części ciała takie jak ręce, stopy i części twarzy lub pachy wówczas występuje nadpotliwość pierwotna (idiopatyczna) lub miejscowa.
  • Chociaż nadmierne pocenie nie jest uznawane, samo w sobie za chorobę, to może stanowić objaw zaburzenia - czasami poważnej choroby.  W takim przypadku, mówimy o wtórnej nadpotliwości, co oznacza, że nadmierne pocenie jest efektem ubocznym podstawowego zaburzenia lub wywoływane jest przez zmiany hormonalne (na przykład w trakcie ciąży lub menopauzy). 

Osoby z pierwotną lub wtórną nadpotliwością mogą uznawać to zaburzenie za wstydliwe, stresujace i czasami upośledzające. Dlatego, obfite pocenie się może wywierać poważny wpływ na psychikę i wywoływać stany depresyjne oraz niepokój związany ze wstydem odczuwanym podczas aktywności towarzyskiej.

Kobieta przyjmująca pigułkę
Leki mogą wyzwalać objawy nadmiernej potliwości.
Kobieta wyglądająca na zestresowaną
Nadpotliwość może wywoływać stres, a stres może dodatkowo nasilać objawy nadpotliwości - warto poszukać rozwiązania, które przerwie to zamknięte koło i zapewni komfort życia.

Objawy i skutki nadmiernego pocenia się

Nie istnieją konkretne ramy, określające ilość potu, która decyduje o tym, czy pocenie się jest fizjologiczne, czy już nadmierne. Jednak jeśli obfite pocenie wpływa negatywnie na nasze codzienne życie i normalną aktywność, to może być to już nadpotliwość.

Poniższy opis może pomóc w zdiagnozowaniu zaburzenia:

Istnienie pierwotnej nadpotliwości można podejrzewać, gdy nadmierne pocenie występuje przez okres ponad sześciu miesięcy. Objawy obecne są głównie pod pachami, na dłoniach, podeszwach stóp lub w okolicy twarzy. Zaburzenie ma raczej charakter symetryczny, nie pojawia się w ciągu nocy i w większości przypadków występuje co najmniej raz na tydzień. Wiąże się z predyspozycjami genetycznymi i pojawia się przed 25 rokiem życia. 

W przypadku pierwotnej lub ogniskowej nadpotliwości (dotyczącej tylko określonych części ciała), zaburzenie obejmuje: 

  • pachy (nadpotliwość pachowa) 
  • plecy 
  • dłonie (nadpotliwość dłoni) 
  • twarz (nadpotliwość twarzowa)
  • podeszwy stóp
  • klatkę piersiową
  • powierzchnię pod kolanami
Kobieta w różowej bluzce z plamami potu pod pachami
Chociaż nadpotliwość jest wstydliwa, nie warto rezygnować z aktywności towarzyskiej i sportu.
Mężczyzna ze spoconą twarzą
Nadpotliwość jest widoczna.

W tych obszarach występuje niezwykle duże nagromadzenie gruczołów ekrynowych, które są odpowiedzialne za pocenie się. Nadpotliwość, może jednak dotyczyć wielu części ciała w tym samym czasie.


Częstotliwość występowania nadpotliwości

Dla osób z pierwotną lub miejscową nadpotliwością typowe jest występowanie jednego lub kilku epizodów nadmiernej potliwości tygodniowo (ale nigdy w nocy).

Dla osób z wtórną nadpotliwością (gdy istnieje określona przyczyna zaburzenia), częstość pocenia się zależy od chorób, które ją wywołują.

Radzenie sobie z objawami obfitego pocenia

Obfite pocenie się może obniżyć jakość codziennego życia: 

Częste mycie pod prysznicem lub zmiana ubrania w ciągu dnia są kłopotliwe, czasochłonne, a niechęć do zdejmowania marynarki lub niepokój podczas podawania ręki mogą prowadzić do odczuwania wstydu podczas wydarzeń towarzyskich oraz niechęci do uprawiania sportu. Może mieć to nawet wpływ na nasze życie zawodowe (na przykład trzymanie w ręku narzędzi lub korzystanie z klawiatury może być kłopotliwe). Rezultatem tego zaburzenia może być również wycofanie się osób z nadpotliwością z życia towarzyskiego.

PRZYCZYNY

Dlaczego dochodzi do nadmiernego pocenia się

Wydaje się, że nadmierna aktywność gruczołów potowych (nazywanych ekrynowymi) jest główną przyczyną nadpotliwości.

Badania wykazały, że w przypadku pierwotnej nadpotliwości, część mózgu, która odpowiada za pocenie wysyła sygnały do gruczołów ekrynowych nawet wówczas gdy brak jest wskazań do schładzania ciała. To zaburzenie układu autonomicznego powoduje pobudzenie wytwarzania potu bez wyraźnej przyczyny, wywołując dyskomfort u osób z tym zaburzeniem.

Uważa się, że pierwotna lub miejscowa nadpotliwość ma często tło genetyczne: obserwuje się skłonność rodzinną (która występuje u 30 - 50% osób). W wielu przypadkach nadpotliwość występowała u rodziców lub występuje u krewnych. Miejscowa nadpotliwość często dotyka zdrowych osób, zaczynając się w okresie dojrzewania i osiągając maksymalne natężenie w wieku około dwudziestu lub trzydziestu lat.

Występują różne przyczyny wtórnej nadpotliwości
Są to: 

  • ciąża 
  • menopauza
  • niepokój
  • nadużywanie alkoholu 
  • choroby serca 
  • cukrzyca 
  • niewydolność oddechowa
  • otyłość
  • dna moczanowa 
  • nadczynność tarczycy 
  • niektóre leki
  • urazy nerwów obwodowych 
  • choroba Parkinsona

Kobieta z kieliszkiem czerwonego wina.
Alkohol może wywoływać epizody obfitego pocenia się.
Ciężarna kobieta - obejmująca swój brzuch
Nadpotliwość ma tło genetyczne

W każdym przypadku wystąpienia wtórnej nadpotliwości należy natychmiast skonsultować się z lekarzem.

CZYNNIKI SPRZYJAJĄCE

Obfite pocenie się może być tymczasowe lub długotrwałe

Nawet jeśli miejscowa nadpotliwość jest genetyczna, istnieją czynniki, które przyczyniają się do występowania jej epizodów. Mogą mieć one związek z niepokojem lub zdenerwowaniem w określonej sytuacji, podczas spotkania lub zdarzenia.

Zmiany stylu życia, problemy zdrowotne, przybieranie na masie, alkohol, leki lub  używanie narkotyków mogą również pobudzać epizody obfitego pocenia się, podobnie jak klimat lub zmiany temperatury

Jeśli przyczyną nadpotliwości jest infekcja, choroba lub zmiany hormonalne, zaburzenie ma charakter wtórny i wywoływane jest przez konkretną przyczynę. W takich przypadkach należy skonsultować się z lekarzem.

W przypadku przejściowego pocenia się, skuteczne mogą być drobne zmiany w stylu życia.

Kobieta w pozycji relaksacyjnej
Warto podjąć próbę zmiany stylu życia i ograniczenie stresu.
ROZWIĄZANIA

Leczenie i sposoby ograniczenia nadpotliwości

Brak jest leczenia, które powstrzyma całkowicie pocenie. Jest to w końcu ważna funkcja ciała. Jednak osoby z nadpotliwością mają obecnie do wyboru wiele opcji, które ograniczają stresujące objawy nadpotliwości. Niektóre z nich są trwałe.

Dostępnych jest wiele opcji leczenia chirurgicznego i niechirurgicznego, które wiążą się z różnymi kosztami, działaniami ubocznymi i czasem działania. Większość z nich oddziałuje na nerwy przewodzące impulsy do gruczołów potowych.

Skuteczne leczenie może prowadzić do niezwykłej poprawy jakości życia osób dotkniętych tym zaburzeniem, dlatego należy postawić odpowiednią diagnozę i wybrać właściwe leczenie.

Ręka trzymająca strzykawkę
Dostępne są różne sposoby leczenia nadpotliwości, które należy omówić z lekarzem.

Wybrane leczenie należy omówić z lekarzem.

Preparat do stosowania miejscowego - antyperspirant

Antyperspiranty szczególnie skutecznie ograniczają nadmierne pocenie się pod pachami dzięki obecności głównego składnika (opartego na solach glinu) i często są w pierwszej kolejności zalecane przez dermatologów, gdyż stanowią nieinwazyjny sposób ograniczenia pocenia się.

Antyperspiranty zawierają sole glinu, takie jak chlorowodorek glinu (ACH) lub chlorek glinu (AC). Ich działanie na ekrynowe lub apokrynowe gruczoły potowe polega na częściowym i odwracalnym blokowaniu przewodów gruczołów potowych i ograniczaniu w ten sposób ilości wydzielanego potu. To blokowanie jest nieszkodliwe. Ponieważ wydzielane jest mniej potu, powierzchnia skóry jest mniej wilgotna, a nieprzyjemny zapach ulega ograniczeniu. Antyperspiranty są dostępne w postaci sprayu lub aplikatora kulkowego - roll-on, a nawet niewielka ich ilość zmniejsza wydzielanie potu.
Ilustracja przedstawiające gruczoły potowe
Antyperspiranty zawierają sole glinu, które oddziaływują poprzez częściowe i odwracalne zatykanie przewodów gruczołów potowych.

W przypadkach nadmiernego pocenia się, zaleca się:  

Stosuj Eucerin Anti-Perspirant Przeciw silnemu poceniu 48 h  zarówno wieczorem przed pójściem spać jak i rano. Stosowanie Eucerin Anti-Perspirant Przeciw silnemu poceniu 48 h na wieczór umożliwia nagromadzenie się aktywnych składników, które zatykają gruczoły potowe. Nie ulegają one wypłukaniu pod prysznicem i ich działanie utrzymuje się przez co najmniej dwa dni. Dlatego, silniejszy efekt działania tego preparatu uzyskuje się dzięki większej częstotliwości stosowania go.

Jeśli działanie preparatu jest jednak niewystarczająco silne, sugerujemy wypróbowania Eucerin Anti-Perspirant Intensive Przeciw nadmiernemu poceniu 72 h  , który skutecznie zapobiega poceniu i powstawaniu przykrego zapachu. Prosimy o uważne przeczytanie i stosowanie się do instrukcji, a także niestosowanie preparatu przez dłuższy okres, żeby uniknąć podrażnienia.

Kobieta stosująca Eucerin 48h Anti-Transpirant Roll-on
Aktywne składniki antyperspirantu Eucerin Anti-perspirant Przeciw silnemu poceniu 48 h ulegają akumulacji i zamykają gruczoły potowe.
Kobieta stosująca Eucerin 72h Anti-Transpirant Pump-Spray
Eucerin Anty-perspirant Intensive Przeciw nadmiernemu poceniu 72 h zapewnia skuteczne ograniczenie nasilonego pocenia się i wydzielania nieprzyjemnego zapachu.

Opcje leczenia dermatologicznego obejmują:

  • Toksyna botulinowa typ A
    (powszechnie znana jako Botox). Jest szczególnie pomocna w przypadku osób z potliwością pachową i uznawana jest za jedną z najlepiej przebadanych obecnie metod leczenia. Polega na zahamowaniu nadmiernego pocenia pod pachami przez wstrzykniętą neurotoskynę. W rezultacie zablokowaniu ulega przewodnictwo nerwowe pobudzające wydzielanie gruczołów ekrynowych i pocenie się ulega zahamowaniu.
  • Jonoforeza (leczenie z wykorzystaniem prądu)
    Ta metoda polega na wprowadzeniu jonów w skórę za pomocą prądu elektrycznego który tymczasowo "wyłącza" gruczoły potowe. Jonoforeza jest odpowiednią metodą leczenia miejscowej nadpotliwości na rękach i stopach. W nasilonych przypadkach, można wykonać nawet zabieg chirurgiczny. Skutkiem tego zabiegu (wykonywanego za pomocą laseru lub operacji chirurgicznej) jest wyeliminowanie sygnału, który pobudza organizm do nadmiernego pocenia się. Jest to zalecane dla pacjentów z poważną miejscową nadpotliwością na rękach, pod pachami lub na twarzy.
  • Leczenie za pomocą leków antycholinergicznych
    Jest to leczenie ogólne, które polega na tym, że blokada za pomocą neurotransmiterów zapobiega pobudzaniu gruczołów potowych. Te leki, jednak są głównie wykorzystywane do leczenia wtórnej nadpotliwości, są inwazyjne i wiążą się z możliwością wystąpienia poważnych działań ubocznych.

Inne sposoby i środki ostrożności, które mogą pomóc

Objawy obfitego pocenia się można zmniejszyć wprowadzając zmiany w sposobie życia takie jak:

  • unikanie ostrych potraw, alkoholu, kawy
  • unikanie ekspozycji na słońce
  • noszenie ubrań z naturalnych materiałów takich jak bawełna 
  • wybieranie jasnego lub bardzo ciemnego koloru ubrania, które lepiej zamaskuje objawy pocenia się
  • stosowanie specjalnych higienicznych wkładek pod pachy również stanowi opcję. Dodatkowo wchłaniają pot i ochraniają ubranie.

Kobieta spożywająca płatki zbożowe
Niektóre rodzaje żywności mogą nasilać nadpotliwość.